Geri

İLİM-AMEL SEYRU SULUK
..:: 2 ::..

   2- Karı-Kocanın Hak ve Vazifeleri
   Erkeğin kadın üzerindeki hakları:
   Kadın kocasının günah olmayan bütün emirlerine riayet etmelidir.
   Kadının kocasının hakkın, kendisinden ve bütün akrabalarından haklarına takdim etmelidir.
   Kadın kocasının izni olmasan asla evden çıkmamalıdır.
   Kadın kocasının izni olmadan evinden hiç bir şey vermemelidir.
   Kadın, evin halini düzeltip, ıslah etmeye ihtimam göstermelidir.
   Kadın, kocasının namusunu ve sırrını muhafazadan sorumlu, din işlerinde ona yardımcı olmakla yükümlüdür.

   Kadının Kocası Üzerindeki Hakları:
   Erkek hanımına yediğinden yedirmeli giydiğinden giydirmelidir.
   Hanımını her bakımdan iyi idare etmeli, kırıp incitmemelidir.
   Erkek hanımına zulmetmemelidir.
   Fesada sebebiyet verecek şekilde gevşek ve aşarı olacak şekilde kıskanç davranmamalıdır.
   Erkek hanımına karşı su-i zandan kaçınmalıdır.
   Erkek, Allah Teala kendisine bol rızık verdiği zaman hanımına bol bol vermeli, fakat israfa girmemelidir.

   3- Ana-Baba- Evladın Hak ve Vazifeleri:
   Doğumdan sonra kulağına ezan okuma adab-ı veladetlendir.
   Çocuk doğduğu zaman ağzı hurma gibi tatlı bir şeyle açılmalıdır.
   Doğan yavrunun yedinci günde başı tıraş edilir.
   Yedinci günde akika kurbanı kesilir.
   Yedinci günde sünnet ettirmek.
   Çoğu anasının emzirmesinde adabdır.
   Evlat, kız-erkek, her ne olursa olsun ihsan-ı ilahi add olunmalıdır.
   Meme emen çocuğun ağlamasıyla darlanmamalıdır.

   Evladan Ana-Baba Üzerindeki Hakları:
   Çocuğu güzel bir ad koymak.
   Helal ve temiz bir rızkla beslemek
   Kitab-ı Kerim-i öğretmek.
   Altı yaşına varınca edep öğretmek
   On altı yaşına gelince evlendirmek
   Evlada kötü muameleden sakınmak

   Evladın Ana-Babaya Karşı Vazifeleri:
   Ana-babaya eza ve cefa etmemek
   Onlara iyilik ve şükranla muamele edip güzel sözlerle gönüllerini almak
   Mübah olan her meselede ana-babaya itaatkar olmak.
   Ana-babaya ölümlerine kadar iyi bakmak yeterli değildir. Ölümlerinden sonra çocuğunun iyi halinden dolayı kabirde ferahtır. Dirilerin ölülere hediyesi dua ve istiğfardır.
   Akraba Hukukuna Dair Faziletler

   Sıla-i rahim, ömrü uzatır, rızkı arttır, rızkı artırır. Efendimiz (sav) "Sıla-i rahmi terketme sıla yap, sana zulmedeni bağışla, sana kötülük yapana bile iyilik yap" buyurmaktadır.

   Köle ve hayvanların Hakları:
   Aç bırakmamak
   Bilindiği hayvanın yüzüne vurmamak
   Hayvana azab ve işkence etmemek
   Kendisine eziyet vermeyen karınca ve hüd hüd kuşuna öldürmemek.
   Akrep, yılan, fare, alaca, karga ve kuduz köpek gibi zararlıların dışında hayvanat öldürmemek.

   Amme Hukukuna Dair Faziletleri
   Amme hukuku denilince insanların ırz ve namuslarına dil uzatmaktan sakınmalı ve dedikodu, kovuculuk, yalan ve benzeri dil ile işlenen günahlardan çekinmek akla gelir.
   Gıybet, müminin duyunca hoşlanmayacağı sözleri ortasından söylemektir. İstir dini ister dünyevi ne olursa olsun gıybet yapılmamalıdır. Bir Müslüman'ın şerefine dil uzatmak en büyük günahlardan biridir. Gıybete şu dört yerde başka çare kalmadığı zaman izin verilmiştir.
Zalimin zulmünü padişaha şikayet etmek.
   Hak sahibinin hakkın almak için yardım isteğini kişiye olayı yada kişiyi anlatması
Fetva almak için yardım isteği kişiye olayı da kişiyi anlatması
Açıktan günah işleyen fasıkı, fısıktan korunmak amacıyla söylemek.
   Kovuculuk, açıklanması, istenmeyen sırların açıklanmasıdır. Efendimiz (sav) " Korucu cennet giremez" buyurmuştur. Akıllı olana yakışan gördüklerini söylemektir. Bir fayda sağlamak veya günah önlemek siz konusu ise caizdir. Mesela birinin tasallut ederken gördüğün kimse hakkında şahitli yapma mecburiyetin vardır.
   Doğruluk mutlaka hayra götürür. Efendimiz (sav)'e "Mümin yalancı olabilirim:" diye sorulunca "Hayır asla olamaz! Buyurmuşlardır. Çünkü yalan uyduranlar Allah'ın ayetlerine inanmayanlardır. Yalan bütün kötülüklerin temeli, günahların esasıdır.

   Yalan ancak bir kaç yerde mübahtır.
   Dargınların arasını bulmak için,
   Harpte düşmana hile yapmak için,
   Erkeklerin hanımına ve kadının kocasına muhabbet ve yuva saadeti için söylediği yalan sözler.
   Müminin yalan vaadden kaçınması gereklidir. Çünkü yalan vaad münafıklık alametidir.
   Nefsin Islah Yolları
   Kul, nefsin azgınlık ve taşkınlığından kurtularak itiminan makamına erince nefs insana güzel bir binit olur. En büyük cihad ile mücadeledir. Nefsin kötü ahlakı pek çoktur. Bunların başlıcaları, kibir, vebriya, öfke, hased, mal sevgisi ve makam tutkusudur.
   Tevazu ile kul nefsini kibir ve ucbün çirkinliğinden uzak tutmalıdır. Efendimiz (sav); "Dünyada böbürlenip büyüklük taslayanlar, kıyamet gününde küçük karınca suretinde yaratılacak ve halk onların üzerine basarak çiğneyecektir." Buyurmaktadır.
   Yusuf b. Esbat tevazu şu güzel sözleri açıklıyor, "Evinden çıktıktan sonra karşılaştığın herkesi kendine üstün görmektir."

<<< ?nceki Sayfa| Ana Menü | Sonraki Sayfa >>>